vendredi 3 juillet 2026

Lam Phương

"Một chiều trên đồi em làm thơ 
Cỏ biếc tương tư vàng úa..."

Cỏ úa đây là Lam Phương. Một buổi chiều đôi trẻ hẹn nhau trên đồi, nàng hứng khởi làm thơ, và chàng cảm thấy tâm hồn mình như cỏ xanh vì tương tư mà vàng úa. Thật là phi thường vì chỉ với vài lời thơ điểm xuyết mà chúng ta hình dung ra được những cảm xúc mãnh liệt và cả một cuộc tình đắm say thơ mộng và buồn.

 LP và Bạch Yến gặp nhau và quen nhau từ khi còn nhỏ tuổi. Gia đình BY chuyển từ Phnom Penh về Kiên Giang (sau sự kiện ĐBP 1954, tôi đoán thế !), khi nàng khoảng 8 tuổi. LP khi đó khoảng 14 tuổi và sống trong một gia đình rất nghèo. Họ có cùng một điểm chung là người cha bỏ gia đình để người vợ một mình nuôi (nhiều) con. Trước đó thì BY là một tiểu thư con nhà giàu có và được giáo dục tốt, và chắc có được học hát. Chúng ta có thể đoán được vẻ duyên dáng yêu kiều của một nhan sắc chớm nở chắc đã phải gây ấn tượng với người bạn nghèo ngày ngày giúp mẹ khuân hàng ra chợ bán. Đôi trẻ hàng ngày gặp nhau, quen nhau, thương nhau, mỗi khi gặp nhau "dù không dám cười mà lòng vẫn vui". Tình bạn ngây thơ và lòng thương mến chắc hẳn đã là một niềm vui lớn an ủi hai tâm hồn trẻ thơ bất hạnh.

BY không chỉ xinh đẹp mà còn thanh tao, với một tâm hồn giàu tình thương và đã là nàng thơ của LP trong suốt thời thiếu niên của chàng, vì nàng mà LP tương tư, sáng tác, mơ ước... Họ đã từng trải qua những phút "trong tay mưa bay dạt dào", họ từng xây nhiều mộng ước, cho đến ngày mà LP hỏi nàng : "Em ơi nếu mộng không thành thì sao ?"

BY đoạt giải thi hát của đài Pháp Á và trở thành ca sĩ nổi tiếng khi mới 14, 15 tuổi. LP cũng bắt đầu có tên tuổi và thoát khỏi "Kiếp nghèo". Đây là một mối tình nghệ sĩ và chúng ta có thể đoán được là họ có ảnh hưởng rất lớn lẫn nhau, nhờ BY mà LP có những lời thơ đẹp và nhờ LP mà BY có khả năng cảm thụ âm nhạc rất tốt, như giới phê bình nhận xét là thật hiếm khi mà một cô gái mới 16 tuổi mà cổ có khả năng yêu cầu ban nhạc thay đổi cách trình bày bản nhạc "Đêm đông" khiến cho nó trở nên nổi tiếng. 

"Gian nan không là bi kịch 
bi kịch giữa buổi kim tiền
Trở về bản thể
như tuổi hoa niên
với bông trắng mộc miên
em mới hiểu
ta không bao giờ cách biệt..."

Khi BY 16 tuổi, LP cầu hôn, mẹ BY từ chối vì con gái còn nhỏ tuổi, và cũng có ý chê chàng ít học, đòi chàng phải thi đậu Tú Tài thì mới gả. LP thi hoài không đậu, chắc hẳn chàng phải cảm thấy tuyệt vọng, chàng đi quân dịch, họ xa nhau. LP đã bắt đầu nổi tiếng và có nhiều lựa chọn. Nếu chúng ta xem hình hồi còn trẻ thì phải thấy là chàng cực kỳ đẹp trai, một cách lãng mạn và nghệ sĩ. Chàng quen một người con gái khác sẽ là vợ tương lai, cổ nổi tiếng xinh đẹp và chẳng chê chàng dốt. Chúng ta có thể đoán được chuyện gì đã xảy ra khi mà chàng kể về "phút giây lầm lỡ" khiến cho yêu nhau 10 năm mà chàng thành ra kẻ bạc tình.

Sau đó chàng cưới vợ và họ sẽ chung sống với nhau nhiều năm, có nhiều con, nhưng LP thì không bao giờ quên BY và luôn tìm kiếm nàng, và tôi biết tại sao. Đó là vì BY có tình thương với ảnh từ khi ảnh còn là một cậu bé nghèo, mà vợ chàng thì không có được phẩm chất này. Cô ấy yêu và lấy LP vì chàng đẹp trai, nổi tiếng và giàu có, nhưng khi chàng không còn những điều này nữa (khi họ ra nước ngoài sau biến cố La chute de Saigon 1975), thì cổ bỏ chàng luôn. Và chúng ta phải hiểu là, đối với những sinh vật nhạy cảm là các nghệ sĩ, thì cái tình thương này đối với họ quan trọng nhường nào ! 

Cho nên LP đã luôn luôn tìm cách nối lại tình xưa với BY:

 "Đường đời mịt mù vạn nẻo về đâu
May nhờ duyên kiếp đưa lối bắc cầu..."


Và BY cũng vẫn còn rất yêu chàng, vẫn còn thương và tìm cách tha thứ, mặc dù rất sốc  !(Tôi rất thương cô gái trẻ, may mà cổ còn sống sót được !). Vậy chúng ta sẽ hỏi vì sao mà họ không quay lại được với nhau ? Theo tôi thì đấy là vì cái bài hát "Ngày hạnh phúc" mà ảnh sáng tác tặng vợ mừng ngày đám cưới, trong lúc mà BY thì đang sống dở chết dở, đến nhà thờ quỳ lạy xin Chúa cứu con. Chính tôi đây khi đọc bài "Ngày hạnh phúc" này tôi cũng sốc luôn, tôi không thèm nghe bài hát luôn ! Cho nên BY mới than rằng : "Tình đã như vôi, mong chi còn chung đôi !", và nàng thề độc là "Đến muôn ngàn sau, em không còn nhớ yêu thương bên nhau lần đầu !" Cho nên sau đó LP có ba đầu sáu tay cũng không cách nào hàn gắn lại được nữa, và tôi đoán là đôi này dù có yêu nhau "true love" thật thì cũng phải chừng 1000 năm nữa mới gặp lại được nhau. 

Cho nên tôi nói LP thiếu tình thương là vì thế ! Mặc dù chúng ta cũng có thể thông cảm cho ảnh nhưng mà đối xử như vậy với một thiếu nữ rất trẻ thì nàng khó sống quá. Tôi lại nhớ chuyện anh EM bị vợ (hay là bồ) trách rằng "anh đã độc ác (mean) đến nỗi mà em quên mất là anh đã từng yêu em !". Thế là ảnh ra sức thề thốt là anh có yêu em thật, nhưng anh bỏ em là vì muốn hạnh phúc cho em blablabla... (Tôi thấy tốt nhất là ảnh chẳng nên "muốn" gì cả và cứ kệ cha cổ thì còn tốt hơn !). Cho nên đúng là anh LP ảnh có yêu thật, yêu cổ suốt cả đời, thật là tội nghiệp chàng !

Nhưng tôi nhận thấy là những chàng nào yêu cái đẹp quá (như LP và EM) thì mấy ảnh hơi thiếu một chút phần thiện, tức là thiếu tình thương, mà người yêu thật sự thì họ cần cái tình thương này, vì người đời dễ tổn thương (vulnérable) lắm. Cho nên là những chàng này thường tìm hoài mà không có được "true love" tức là tình lâu bền, vì gái chỉ mê họ vì họ đẹp trai nổi tiếng và nhiều tiền thôi. Còn các nàng thơ thật sự thì mong manh lắm, khi bị sốc thì các nàng chuồn mất, vì yêu như thế thì có ngày mình chết hay sao ? Tôi lại nhớ chuyện Thomas Mann kể về thời tiết bất thường trên núi đồi Thuỵ Sỹ, mùa đông mùa hè lẫn lộn khiến ai cũng nhầm, chỉ có những bông hoa nhỏ bé là không bao giờ nhầm, chúng chỉ nở khi mùa hè thật sự đến. (Hehe nở nhầm thì có mà chết hay sao ? Cho nên là em chỉ yêu và lấy người nào từ tâm thật sự thương mình mà thôi !! Nhưng tôi hy vọng lớn tuổi rồi thì BY thương và tha thứ cho ảnh!) 

🌿🍀🍃🍂💞😚😘 

mercredi 1 juillet 2026

Phân tích bài "Tình cố đô"

 "Tình cố đô", thơ Mạnh Thường, nhạc Lam Phương, ca sĩ trình bày Việt Ấn (Sheilabal Kanasitabura).

Bài hát "Tình cố đô" kể lại một câu chuyện tình yêu. Thi sĩ Mạnh Thường là người yêu chân tình, làm thơ về nàng, Lam Phương phổ nhạc, ca sĩ Việt Ấn thể hiện tác phẩm, và chúng ta có được một bài hát đẹp hiếm thấy về tình yêu mà ba chàng nghệ sĩ cùng dành cho một người con gái.

Mạnh Thường kể về nhan sắc của nàng, một nhan sắc khiêm nhường dịu dàng, lặng lẽ ẩn mình trong sương mờ, sau núi đồi. Nàng mang vẻ đẹp cổ kính của Thăng Long huy hoàng, vẻ thơ mộng tha thướt buồn của cành liễu rủ bên hồ Gươm. Nàng đẹp bí ẩn như con đường trong ánh tà dương không có kết thúc, như dòng sông sâu nước đổ không rõ khởi nguồn. Thi sĩ phải rời xa người yêu vì đó là lựa chọn của chàng, "vì nghiệp nước" phải ra đi, nhưng trong lòng chàng là bao nhớ thương sầu khổ không bao giờ nguôi.

Nhạc sĩ Lam Phương tài hoa tuy không phải người Hà Nội và chưa từng đến cố đô, nhưng chàng cảm nhận được tất cả tình yêu sâu lắng và tha thiết của thi sĩ, và đã viết nên dòng nhạc tuyệt đẹp giàu cảm xúc. Ca sĩ Việt Ấn rung động vì tấm chân tình và chia sẻ tình yêu này đến với công chúng.

Và chúng ta tự hỏi vì sao cả ba người nghệ sĩ đều yêu nàng đến thế ! Hà Nội đẹp, tất nhiên rồi, nhưng nếu chúng ta đã từng thăm Hà Nội, thì cũng thấy nàng đẹp như mọi thành phố khác. Nhưng nếu chúng ta biết được một người đã từng sinh ra và lớn lên ở Hà Nội (bố tôi- PLS), thì chúng ta sẽ luôn cảm thấy là Hà Nội đẹp thơ mộng và say đắm lòng người. Có thể đó là vì, khi ta đã trải qua tuổi ấu thơ ở một nơi chốn đẹp, đã biết đến những phút giây hạnh phúc khi mà tâm hồn trẻ trung rất nhạy cảm và rung động với những cảm xúc dạt dào, thì chúng ta sẽ cảm thấy một tình yêu say đắm và mãnh liệt. Có thể vì vậy mà những mối tình thuở thơ ngây đều không bao giờ phai nhạt, tâm hồn bồng bềnh vương vấn mãi.

Hà Nội đã khiến cả ba chàng đều say đắm, và nàng yêu cả ba chàng như bộ ba Chân Thiện Mỹ, và nàng buồn, vì nàng biết Chân sẽ cô đơn, Mỹ sẽ đau khổ, và Thiện sẽ rất dễ bị tổn thương, và tất cả những gì tốt đẹp trên đời này đều phù du và tan biến mất. 

👸💞😚😘 

mardi 30 juin 2026

Tình cố đô (L'amour de l'ancienne capitale)

 

Regardant tristement au loin : Oh Hanoi, je suis si loin de toi !
Enveloppée dans une brume sans fin, 
la vieille ville se cache silencieuse 
derrière montagnes et collines 

Où est donc passée Thang Long d'antan,
avec ses tours antiques couvertes de mousse verte ?
Où trouver la beauté poétique des branches de saules pleureures 
flottant désespérées au bord du lac ?

Mon cœur se serre tandis que je bois le verre de séparation 
mon amour pour ma patrie me brûle jour après jour
Dérivant sans but vers un lieu inconnu,
mes yeux sont emplis de larmes de séparation
Oh, j'ai quitté la capitale pour l'oeuvre de ma patrie, contraint à l'errance
Malgré la distance et le temps, Hanoi, je ne t'oublierai jamais !

A jamais, je me tourne vers la capitale, mes larmes de chagrin ont asséché
Oh, l'immense tristesse d'une vie d'errance…

Contemplant l'immensité du ciel,
j'adresse un message aux oiseaux du soir,
qu'ici, quelqu'un aspire à son retour

Les forêts denses s'étalent à perte de vue 
jusqu'où la route s'étendra-t-elle sous le soleil couchant ?
Voici le fleuve profond au courant fort, mais sa source, où est-elle ?

Aujourd’hui, je suis perdu et seul, car j’aime ma patrie et ma maison
Ô Hanoï, souviens-toi du jour de mon retour, je le désire encore !

Ma face tournée à la capitale
Hanoi bien-aimée est plongée dans les jours douloureux 
de l'amour de l’ancienne capitale… 

🥹😢💞😚😘 

 Tình cố đô

(Manh Thuong - Lam Phuong) 

Buồn nhìn về xa xôi, Hà Nội ơi đã xa cách rồi !
Mịt mù ngàn trùng khơi thành phố cũ lắng sau núi đồi
Đâu Thăng Long năm xưa cùng tháp cũ rêu xanh mờ ?
Còn tìm đâu nên thơ cành liễu úa rủ bên ven hồ ?

Nghẹn ngào nhìn ly bôi 
Tình yêu nước nấu nung tháng ngày
Bềnh bồng trôi phương nao
Sầu ly tan mắt hoen lệ tràn
Ôi ta xa kinh đô
Vì nghiệp nước phải giang hồ !
Dù xa xôi năm tháng
Hà Nội ơi ta nhớ muôn đời !

Mãi mãi hướng về kinh đô
Ngấn lệ sầu khô
Ôi xiết buồn cánh đời hải hồ !
Mịt mù nhìn trời bao la
Nhắn theo chim chiều rằng :
Nơi này có người hoài hương

Rừng trùng trùng bao la
Đường bao xa dưới ánh dương tà ?
Này là dòng sông sâu
Nguồn nước đổ biết đâu chăng là ?
Hôm nay đây bơ vơ
Vì yêu nước, thương quê nhà
Hà nội ơi nhớ nhé
Ngày hồi hương ta vẫn mong chờ !

Hướng về kinh
Hà Nội yêu dấu chìm trong tháng ngày
Mối sầu cố đô. 

🏯🍃🍂 

dimanche 28 juin 2026

Joyeux anniversaire !


 

 

Arturo Márquez: Danzón No. 2  

 

Dvořák: Symphony No 9 IV. Allegro con fuoco 


🎂💞😚😘🌷🌹

(I have a poem for your birthday, but you have to tell me yourself if you'd like to read it.😚😘)